[ΛΟΥΤΡΑ: ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΙ ΠΑΛΑΙΣΤΡΑ, ΒΑΛΑΝΕΙΟ, ΘΕΡΜΑΙ, XAMMAM, PUBLIC BATHS] Στὴν ἀρχαῖα Ἑλλάδα, ἐκτὸς τῆς ἀγορᾶς, χῶρος κοινωνικῆς συναλλαγῆς ἦταν καὶ τὰ γυμνάσια, ἤτοι οἱ χῶροι ἄθλησης καὶ ἐκγύμνασης τοῦ σώματος στὸν τόπο κάποιου ἱεροῦ ἄλσους ἢ ἡρώου, καθὼς οἱ ἀγῶνες ἦταν τρόπος ἵνα τιμηθοῦν ὁ
2.4. Ἄλλοι χῶροι κοινωνικῆς συναλλαγῆς Coffee-houses make all sorts of people sociable, the rich and the poor meet together, as also do the learned and unlearned. It improves arts, merchandize, and all other knowledge; for here an inquisitive man, that aims at good learning, may
2.3. Χῶροι ἐμπορίου καὶ συναλλαγῆς [ΣΤΟA, ΚΑΠΗΛΕΙO] Οἱ στοὲς τῆς ἑλληνικῆς ἀγορᾶς εἶναι μιὰ κατεξοχὴν ἀρχιτεκτονικὴ μορφὴ («ἀφηρημένος χῶρος») ποὺ δέχεται διάφορες χρήσεις («βιωμένο χῶρο»). Ἡ Βασίλειος ἢ Βασιλικὴ Στοὰ στὴν ἀθηναϊκὴ ἀγορὰ ἐπὶ παραδείγματι, ἦταν μικρὴ στοὰ (58 ft ―17,75 m πρόσοψη) τοῦ ἄρχοντος
2.2 Πολιτικὰ κτήρια [ΠΟΛΕΙΣ, ΚΟΙΝΑ, ΑΜΦΙΚΤΥΟΝΙΕΣ: ΠΡΥΤΑΝΕΙΟ, ΒΟΥΛΕΥΤΗΡΙΟ, ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΡΙΟ] Ὁ Hegel στὴν Αἰσθητική του διακρίνει τὴν ἀρχιτεκτονικὴ σὲ συμβολική, κλασικὴ καὶ ῥομαντική, ὅπου ἡ πρώτη εἶναι οἱ φυσικὲς μορφές, πχ. τὸ ὅρος ἢ τὸ δένδρο ποὺ εἴδαμε στὴν ἔκφραση τοῦ κοσμικοῦ πόλου καὶ συνενώνουν συμβολικῶς
[Η ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΜΕ TRANSEPTUM (ΕΓΚΑΡΣΙΟ ΚΛΙΤΟΣ) ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ: ΡΩΜΑΝΙΚΟΣ ΚΑΙ ΓΟΤΘΙΚΟΣ ΡΥΘΜΟΣ] Στὶς χῶρες ποὺ κατέκτησαν Γότθοι καὶ Φράγκοι, καὶ μετὰ τὸν ἐκχριστιανισμό αὐτῶν, οἱ πρῶτες ἐκκλησίες δὲν διαφέρουν τῶν παλαιοχριστιανικῶν τύπων, ποὺ εἶναι κυρίως ἡ βασιλικὴ μὲ ἐγκάρσιο κλῖτος. Ὁ φράγκος Καρλομάγνος στεφόμενος αὐτοκράτωρ
[ΟΙΚΟΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΑΙ ΜΑΡΤΥΡΙΟ] Στὶς πολιτεῖες ἀπηγορεύετο ἡ εἰσαγωγὴ ἀλλοτρίων θεοτήτων καθὼς κάτι τέτοιο ἔθιγε τὰ καθεστηκότα τῆς πόλεως, τὸν ἴδιο τὸν νόμο της. Κινουμένη πρὸς τὴν ἡγεμονία ἡ Ῥώμη πρῶτα ἀντιστοίχησε τοὺς θεοὺς της μὲ τοὺς ἑλληνικοὺς καὶ μετὰ ἠναγκάσθη νὰ θέσῃ μίαν ἐπίσημο
2. Δημόσια κτήρια Δημόσια κτήρια εἶναι βασικῶς ἐκεῖνα ποὺ εἶναι χῶροι συνάθροισης ἀνεξαρτήτως τῆς χρήσης ποὺ ἔχουν. Εἶναι εἰρωνικὸ ὅτι ἡ λεγόμενη μοντερνιστικὴ ἀρχιτεκτονικὴ ἐνῷ ἔχει ὡς ἀποχρώντα λόγο της τὸ greater good ―κοινὸ ἀγαθό, ἀντιλαμβάνεται ἀκόμη καὶ τοῦτα τὰ δημόσια κτήρια πρὸς τὴν ὠφέλεια
1.3. Εὐρώπη καὶ ἀλλαχοῦ Ὁ τύπος κατοικίας πέριξ αὐλῆς φανερώνει ὅτι στὴν ἀνατολὴ καὶ τὸν μεσογειακὸ χῶρο ἄρχει, τοὐλάχιστο στὶς πόλεις, ἡ στενὴ οἰκόγενεια διὰ τὶς πλείονες κοινωνικὲς τάξεις. Ἀκόμη καὶ οἰ νομάδες ποὺ καταφθάνουν ἐκεῖ ἐνῷ μπορεῖ νὰ προσδίδουν στὸ οἰκονομικὸ σύστημα πλέον νομαδικὰ
1.2. Ἐνδιάμεσος περιοχή Ἡ κατοικία πέριξ αὐλῆς εἶναι ―ἕως τὴν ἐπέλαση δυτικῶν, ὥς εἰπεῖν διεθνῶν, ἀρχιτεκτονικῶν μορφῶν― ἐπίσης ὁ συνήθης τύπος κατοικίας οἰκιστικῶν συνόλων κάποιας πυκνότητας, ἀπὸ τοῦ Ἰνδοῦ ποταμοῦ μέχρις τῆς ἰβηρικῆς χερσονήσου. Ὅπως καὶ στὸ κινεζικὸ ἀντίστοιχο παράδειγμα καιρικοὶ καὶ κοινωνικοὶ λόγοι συμφέρονται
haec nostrae sunt oblectamenta potentiae, imperii decora facies, testimonium praeconiale regnorum: haec legatis sub ammiratione monstrantur et prima fronte talis dominus esse creditur, quale eius habitaculum comprobatur. et ideo magna voluptas est prudentissimae mentis pulcherrima iugiter habitatione gaudere et inter publicas curas animum fessum reficere